Aardwetenschappen
Het vakgebied
Naast lesgeven, is het doen van onderzoek de belangrijkste taak van de docenten van Aardwetenschappen. Onderwijs en onderzoek zijn daardoor nauw met elkaar verbonden. Dit heeft als voordeel dat je tijdens je studie altijd met de nieuwste technieken en wetenschappelijke ontdekkingen werkt. Je ziet meteen wat de toepassing is van de dingen die je leert. Sterker nog: op het moment dat je zelf onderzoek doet, bijvoorbeeld voor je bachelor-thesis, draag je zelf bij aan het onderzoek van de universiteit.
De studie Aardwetenschappen is behoorlijk breed. Dat geldt natuurlijk ook voor het aardwetenschappelijk onderzoek dat we aan de UvA uitvoeren. Om je een beetje een idee te geven van wat we onderzoeken, geven we hieronder een paar actuele praktijkvoorbeelden:
Wateroverlast in Spanje?
Als je aan Spanje denkt, denk je aan zon, zee en strand. Maar het kan in Spanje ook behoorlijk regenen. Goed voor de planten zou je denken. Maar is dat wel altijd zo? Als het heel hard regent, spoelt er misschien juist wel vruchtbare bodem weg, waardoor uiteindelijk geen plant meer kan groeien en er een woestijn overblijft. Woestijnvorming door regenval. Het klinkt gek, maar is het dat ook?Aardwetenschapper Jan Peter Lesschen zoekt het uit!
Vingerafdrukken van planten
Het Ecuadoriaanse oerwoud in de bergen wordt bedreigd. Bewoners branden het bos plat en toveren zo de vruchtbare grond om in akkers en weides voor vee. Dit is al eeuwen aan de gang en er zijn nog maar enkele plukjes bos over. Wat de oorspronkelijke vegetatie was en waar de boomgrens lag, is onbekend. De laatste jaren worden de Ecuadorianen zich bewust van het verlies van hun bos. Mooi natuurgebied trekt immers toeristen. Bovendien zijn westerse landen geïnteresseerd in de aankoop van grote stukken bos om aan hun CO2- afspraken van het Verdrag van Kyoto te voldoen. Bossen leveren geld op en moeten dus worden hersteld. Maar wie weet nog hoe het landschap er precies uit zag?
Luchtfoto's en laserscans in de Alpen
In de Alpen komen nogal eens stenen naar beneden gedonderd. Niet zo prettig als je eronder woont. Om bedreigingen zoals steenslag en aardverschuivingen in berggebieden te voorkomen, worden technieken ontwikkeld en toegepast waarmee nieuwe informatie over het aardoppervlak kan worden verkregen. Bijvoorbeeld via 3D beelden gemaakt uit een combinatie van laserscans en gedetailleerde luchtfoto's.
Brand in Engeland: Fluorverbindingen in het milieu?
Greenpeace wil de productie en toepassing van fluorverbindingen laten verbieden, omdat deze zijn gevonden in ijsberen en vogels op de Noordpool, maar ook in het bloed van gewone mensen. Om wat voor stoffen gaat het nou eigenlijk precies? Wat voor nut dienen ze? Wat voor gevaren leveren ze op? En vooral: hoe worden ze over de Aarde verspreid nadat de mens er mee klaar is? Alleen als we die vragen kunnen beantwoorden, kunnen we goed afwegen of het verstandig is door te gaan met het maken en gebruiken van fluorverbindingen of niet.